Gdy rodzi się człowiek – w porównaniu z innymi istotami – jest najbardziej niesamodzielną i zależną od tych, którzy go otaczają istotą. Dziecko poprzez podejmowanie prób, gromadzenie doświadczeń stopniowo zaczyna opanowywać umiejętności, które są niezbędne w życiu. Dzięki temu, że doświadcza, rozwija swoje możliwości, poznaje własną odrębność i kształtuje tożsamość.

Samodzielność to coś co rozwija się etapowo. Pierwsze oznaki samodzielności pojawiają się , gdy dziecko podejmuje próbę nauki chodzenia, spożywania posiłków czy samodzielnego mycia się. Wraz z każdym dniem, miesiącem życia rozszerza się zakres samodzielności dziecka, wtedy dziecko zaczyna przejawiać bunt, czyli nie chce by mu pomagano. Dorośli są potrzebni dzieciom do tego, aby nauczyć się konsekwencji działań i doświadczeń wielu błędów – czy też nie.

Dzieci w wieku przedszkolnym potrzebują dużo przestrzeni, jeśli chodzi o bycie samodzielnym. Często wykonujemy za dzieci podstawowe czynności, takie jak ubieranie czy karmienie. Dlaczego?

Co myśli i czuje dziecko, gdy rodzice wykonują za nie czynności?

• Mama zrobi to lepiej niż ja.
• Nie poradzę sobie.
• Nie umiem.
• Ja nie muszę tego umieć, tata zrobi to za mnie.

Dlaczego wielu rodziców nie pozwala dzieciom na samodzielne działanie?

• Zrobisz sobie krzywdę!
• Utniesz się!
• Ubiorę Cię. Będzie szybciej.
• Nakarmię, żebyś nie nabrudził!
• Zrobię za Ciebie. To jest zbyt trudne.
• Mama posprząta. Jeszcze się w życiu napracujesz.
• On/ona jest jeszcze taki/taka mały/a!